وبلاگ انجمن شعر و ادب رها (میخانه)
» ستار سوقی
ستار سوقی
شادروان "ستار سوقی" متخلص به "ساوچی"، از شاعران پیشکسوت ترکمنصحرا و شهر آققلا بود.
وی به علت بیماری آسم چند روزی را در بخش آی سی یو بیمارستان آل جلیل شهرستان آققلا بستری بود، و سرانجام در اردیبهشت ماه ۱۴۰۳ خورشیدی، در سن ۷۸ سالگی، دار فانی را وداع گفت.
وی که در بین دوستداران شعر و ادبیات ترکمنی، از شهرت بالایی برخوردار بود، آثاری ماندگاری به نامهای ساوچی، گیجهلر، بوشلیق و اونیدینگ میوهلری را تقدیم مشتاقان شعر و ادبیات ترکمنی کرد. آوازهی نام ساوچی بیشتر به دو علت است: اول اشعار و دیگری شخصیت وی.
او در سال ۱۳۲۵ خورشیدی، در روستای صحنه سفلی از توابع شهرستان آققلا چشم به جهان گشود. پدرش "قلیچ محمد" نیز اهل شعر و ادب بود و مادرش "گوزل" نام داشت، که بعد از تولد فرزندش، چندان عمر نکرد. به همین خاطر ستار سوقی بعدها برای مادرش که هیچگاه او را ندیده بود شعر «باغیشلایان انمه» را سرود.
سوقی در کنارههای رود گرگان بزرگ شد و درد فقر را چشید. شعر "قزیل گرگان" او، الهام گرفته از این رود تاریخی است.
وی از هفت سالگی تا شانزده سالگی به اشعاری که پدرش و یکی از خویشاوندانش به نام "قربان قلیچ کاکا" میخواند، به دقت و علاقه گوش داده، اشعار شاعران کلاسیک ترکمن را مطالعه میکردهاست.
─━⊰═•••❃❀❃•••═⊱━─
◇ نمونهی شعر ترکمنی:
(۱)
من بیر تشنه آدام لارئنگ مآهرینه
آدام لاردان دولی مآهر کویسه یآن
شول مآهر بولماسا آدام قالبئندا
مآهر سئز آداما جبر کویسه یآن
آراسسا دورموشا عاشق من عاشق
استه میآن دورموش بولسون بولاشئق
یاشایان مکانئم بولسادا کئششئک
ایچینده گولکیلی عؤمور کویسه یآن
آرزو بیلن چیقسام هر گونده کؤچآ
سالام بیلن بارسام هر بیر اچه رآ
غامغئنا یار بولسام دوشسام بیچآره
خذمات اده بیلسم شوکور کویسه یآن
دولت هم برئلسه پآلئمدن پسسه
ائلئنگ اقبالئندان بولماسا اوسته
چؤپ یالی بیر خایرئم ایل گونه یتسه
ائزا سئز غورساقدا صابئر کویسه یآن
آز بولسون، کؤپ بولسون ، بولسون برکت
یاشایئش چارخئنا دوشسون حرکت
کرامات عدالات ینه غاناهات
آدام لارا شیله دوور کویسه یآن
دوس لارا غاتئشئپ ایل لره چئقسام
توی توماشا گورسم هریانا باقسام
ساغلئق چشمه سیندن مآهریمی یاقسام
خارمانلی صحرادا یاوار کویسه یآن
گوندیز لر برئلسه زحمت لنگ حاقی
گیجه لر آلئنسا اراحات اوقی
عاشئق یورک لرینگ آچئلسا شوقی
غئز غئن غوجاق لارا هوور کویسه یآن
(۲)
[باغشلایان انه مه]
شو غوشغي ني انه دك
دوغريب من بو گيجه
باغشلايان انه مه
هر گيز شوني گورموق
ناهيلي دي بويلاري
اوزين مي غيسغا اجه
گلنوق لا گوزيمه
هرگيز شوني بيله موق
دویشمده ده گورموق
هوشیمدا دا گورمدیم
بو ناهیلی آیرالیق
تاغدیره من دوز مدیم
شیله چاره سیز تاغدیر
ییل لار بویی غوربانلیق
آلیب دیر انه لر دن
یتیم غویب چاغه جیق
من بو دونیا گلمده
انم اوندان گچیب دیر
گون یاشیب آی دوغشی دک
چوغلی گونش یاشیب دیر
گونش یرینگ آستیندا
آی یرینگ اوستینده
گونش آصلا دوغانوق
آی دا یاشماق قاصدندا
سن بیر سالغین مانگا
سانگا قاویب یتمدیم
اون یاشیمدا مازارینگ
توفراغینی تاپمادیم
ینه ده من اوله موق
گزیب یورین گلر دیب
آغتیجانگا آدینگی
قویسام انه بولار دیب
انایی جا آغتینگا
غویدیم سنینگ آدینگی
گورمسمده اوزینگی
اونید مادیک یادینگی
اون یاشادی آغتغنگ
اوغلینگ ساچی چالاردی
انه مهرینی کویساب
ساچیم ایردن آغاردی
سن سیز آنچه آرزولام
کویب گدی گوگرمان
کوین آرزولاریم کان دیر
نادسین ساچیم آغارمان
ینه ده من جیداملی
یورگیمده قوات بار
سبابی سنگ یادینگا
انه کعبه جان آد بار
گلریمه گلمدینگ
دور شیله گچردی
دولیمزده قارلاواچ
قرق یولا اوی بجردی
قرق یاشدا دا کویسه دیم
سنینگ سویجی سوزینگی
غارا گوزیم گورمدی
سنگ مهرلی یوزینگی
غارری انم بوینگا
اورتا بویلی دیردی
غریب لیقدا اشیگین
گل پاکیزه گیردی
گوزینگه غارا دیدی
یوزینگه ساری دیدی
شیله سیاق انه لر
سنگ اننگ یالی دیدی
دیدیم اونینگ کسلی
ناهیل آغر کسلدی
ناهیل آغر گوره سی
جیدامانی پسلی
دیدی اونینگ کسلی
کسل دالدی جان آلیان
اول دورده چیقان جان
کاندی شیله سانالیان
سبابی اول کسلینگ
اینگ بیر آغر کسلی
غریب لیق دی جان اوغیل
آلیب گدن گوزلی
آلیب گدن حسلی
ینه آنچا گوزل لر
چاغه سینی چیرلادیب
کان دیر شیله گچن لر
غریب لیق دیر جان اوغیل
کان کسلی گتریان
کسل تاپا بیلمسه
کسل بولیب اوتریان
انسان لارینگ بختینا
آغیر تهمت دوزه نی
غریب لیق دیر جان اوغیل
کان کسل لنگ اوزه نی
ایندی آنچا کسله
تاپدی چاره انسان لار
آلقش آلدی انساندان
آق یورک لی لقمان لار
یونه آچلیغا غارشی
تاپمالی بولسا چاره
سن هم شو یرده باردا
جانینگی غویغیل پاره
شیله دید انم دن
شونی گورن انه لر
یکه سنینگ اننگ دال
کان دیر ینه انه لر
دور گلیب گچسده
شوم غریب لیق گوچه نوق
انسان آیه چیقسادا
آچلینگ اوینه گچه نوق
(۳)
منده بولماديق سويگي
سنده بولسا کيفي يوق
سنده بولماديق دؤيغي
منده بولسا کيفي يوق!
سنگ اؤيونگده بولماسا
شادليق بيلن شاغالانگ
منگ اويومده بولانيننگ
منينگ اؤچين کيفي يوق!
گينگ دؤنيا ـ دا بولماسا
آدام حاقدا آلادا
سنگ دؤنيانگدا بولاننينگ
بيزينگ اوچين کيفي يوق
گردآوری و نگارش:
#لیلا_طیبی
┄┅═✧❁????❁✧═┅┄
سرچشمهها
https://newsnetworkraha.blogfa.com
https://t.me/newsnetworkraha
https://t.me/mikhanehkolop3
https://t.me/leilatayebi1369
https://t.me/rahafallahi
https://aynaaghghala.blogfa.com
و...
